گفت و گو با کاظم سیاحی؛ بازیگر سریال «لیسانسه ها»

اگر کلاه قرمزی محبوب نبود، عروسک های دیگر ماندگار نمی شدند!

گروه تلویزیون – زینب علیپور : شاید بتوان گفت که مخاطب تلویزیون با صدایش بیشتر از چهره اش آشناست. آن هم در مجموعه «کلاه قرمزی» و با کاراکتر «جیگر». اما قطعا افرادی که به صورت حرفه ای تئاتر را دنبال می کنند، کاظم سیاحی را به خوبی با نمایش هایی که بازی و کارگردانی کرده می شناسند. گرچه او در فیلم های سینمایی از جمله «لانتوری»، «اروند»، «طبقه حساس» و «خماری» هم حضور داشته است. کاظم سیاحی یکی از بازیگران سریال «لیسانسه ها»ست که این شبها روی آنتن شبکه سه است. ایفاگر شخصیت رحیم که در اصل به دلیل اعتیادی که این کاراکتر دارد، یکی از کاراکترهای منفی سریال باید باشد. اما آنقدر شخصیت پردازی خوبی در فیلمنامه و بازی دلچسبی در سریال دارد که به یکی از شخصیت های محبوب این سریال تبدیل شده است. از این رو بانی فیلم با او گفت و گویی درباره این سریال و مجموعه «کلاه قرمزی» و تئاتر داشته که در ادامه می خوانید:
 گویا این روزها سخت مشغول کار تئاتر هستید؟
– بله مشغول تمرین تئاتر هستم. دو کار که برای جشنواره تئاتر فجر دارم و سال گذشته انجام شده بود. می دانید که چند سالی است کارهایی که در طول سال اجرا می شوند در جشنواره حضور پیدا می کنند.
 به نظر شما این اتفاق برای تئاتر بهتر است یا نه؟
– به نظرم اتفاق بهتری است. به این دلیل اتفاقی که نزدیک فجر برای تئاتر می افتاد این بود که گروه های بسیاری درگیر بودند که کارشان را به جشنواره برسانند. در صورتی که در تئاتر هر چقدر که تمرین بیشتر باشد و اجرا بیشتر داشته باشد، بهتر است. بنابراین گروه ها با خیال راحت تری خودشان را برای جشنواره آماده می کنند.
 کدام نمایش ها؟
– «اگه بمیری» سمانه زندی نژاد و «آکواریوم» سیامک احصایی.
 چقدر به این دو نمایش در جشنواره امیدوار هستید و اینکه مورد قضاوت عادلانه قرار بگیرند؟
– وقتی یک کاری را در طول سال اجرا کرده ای، بازخوردهایش را گرفته ای. فجر هم اتفاق جالب است به هر حال.
 در سینما چطور؟ اخیرا پیشنهادی نداشته اید؟
– چرا،چند پیشنهاد داشتم که به دلایلی نشد ولی اخیراً کاری را قبول کردم که از اول بهمن سر فیلمبرداری آن خواهم بود. اما درباره کار اجازه ندارم صحبتی کنم.
 معمولا مردم به دلیل اینکه بازیگران را بیشتر از عوامل یک پروژه می شناسند، نظراتشان را با آنها درباره کار در میان می گذارند. بنابراین تا به امروز چه فیدبکی از مخاطب سریال گرفته اید؟
– خوشبختانه تا به امروز که بازخورد خوبی از کار گرفتم. البته به قول سروش صحت این کار یک فصل بوده و از ابتدا قرار بود که ۶۰ قسمت باشد و اگر ادامه پیدا کند، فصل دوم است. من فکر می کنم اگر این ۶۰ قسمت پشت سر هم پخش می شد، اتفاق بهتری برای سریال می افتاد و از این موفقیتی که الان هست، بیشتر می شد و مخاطبان ارتباط بهتری با کاراکترها برقرار می کردند. گرچه تا به حال هم برخوردهای خوبی از مخاطب دیده ام. احساس می کنم «لیسانسه ها» از آن دست کارهایی است که مخاطب به خاطر آن تلویزیون تماشا می کند.
 به نظرم «لیسانسه ها» طنز خوبی است. با اینکه نگاه جدیدی به مقوله طنز برای مخاطب تلویزیون است، اما کار شریفی است و با تمسخر باعث خنده نمی شود.
– بله به نظرم یک روند دیگر و شکل جدیدی از طنز برای تلویزیون است. چون سال ها بود که کسی در کارهای طنز تلویزیونی ریسک نمی کرد و حتی این تفاوت در فیلمنامه ها و شکل بازی ها و موقعیت هایی که می ساختند هم وجود نداشت. البته یک سری کارها ریسک زیاد دارد و به نظرم موقعیت های جدیدتری به وجود می آورد که از این به بعد آدم های دیگر می توانند این روند را ادامه بدهند. چون تلویزیون به طنزهای جدیدتر احتیاج دارد. شاید مهمترین دلیلش همین است که ریسک پذیر نیستیم. آن هم تقصیر سازنده های این نوع مجموعه ها نیست. آنها هم دوست دارند کارهای جدید و متفاوت انجام بدهند، اما بستگی به مدیران دارد که تا چه حد از این روند استقبال کنند. متاسفانه اغلب مدیران اهل ریسک کردن نیستند. شاید برایشان اهمیت ندارد. نمی دانم! به هر حال مردم از دیدن و شنیدن حرف های تکراری خسته شده اند.
 در گفت و گویی که با سروش صحت هم داشتم بیان کردم که معمولا فرد معتاد در سریال ها کاراکترهای منفی و بدی هستند. اما رحیم در «لیسانسه ها» آدم بانمکی است. فکر می کنم برای شما که ایفاگر این کاراکتر بودید، بازی در این نقش کار سختی بود. این طور نیست؟
– اصولا جذابیتش از ابتدا برای من همین نکته بود. ضمن اینکه از ابتدا هم با صحبت هایی که با سروش صحت داشتیم، قرار بر این بود که از شکل کلیشه ای و آنگونه که مخاطب در سریال ها دیده است، خارج شویم. چون وقتی رحیم در سریال معتاد است، خب معتاد است. قرار نیست من روی فرم و شکل بدن و مدل حرف زدن و راه رفتن مثل بقیه کارها این را نشان بدهم. بنابراین ما به نقطه نظر مشترک در این زمینه رسیدیم و خوشحالم که این اتفاق افتاد. چون قرار بود که عین زندگی باشد، گاهی لحظات شاد داشته باشد و گاهی هم لحظات غمگین. اصولا هدف بازیگری همین است. اینکه هر روز تغییر کند و شخصیت جدید بسازد که البته سخت ترین و لذت بخش ترین کار بازیگر همین بخش است.
 رحیم در فصل سوم هم حضور دارد و یا داستانش در همین فصل به پایان می رسد؟
– ماجرا به گونه ای است که به هر حال در پایان ۶۰ قسمت تمام می شود. اما قرار است داستان به گونه ای طراحی شود که به سمت و سوی دیگری برود. درباره حضورم هم من چیزی نمی دانم و چون هنوز هیچ چیزی شروع نشده، نمی توانم بگویم که در فصل جدید هستم یا نه. فکر کنم سروش هم منتظر بازخورد سریال است تا بعد برای کار جدید تصمیم بگیرد.
 البته مدیران شبکه نسبت به این سریال نظر مثبت داشته اند. مردم هم که کار را دوست دارند.
– بله خوشبختانه. البته اواخر تولید فصل دو بود که گفتند خوب است که ادامه کار هم ساخته شود و حرفش زده شده بود.
 شما پیش از این سریال در فیلم و سریال های دیگری نیز حضور داشتید. از جمله سریال «کوچه اقاقیا» که آن هم کار پرمخاطبی بود. اما فکر می کنید چه اتفاقی افتاد که مخاطب تلویزیون شما را بیشتر با کاراکتر رحیم در این سریال شناخت؟
– زمانی که در سریال رضا عطاران بازی کردم، من دانشجو بودم و گریم کار می کردم و فقط چند قسمت در «کوچه اقاقیا» بازی کردم. بعد از آن هم نقش پررنگ در تلویزیون زیاد بازی نکردم و در کارهای اپیزودیک حضور داشتم. قبل از «لیسانسه ها» هم در «یادداشت های یک زن خانه دار» بازی کرده بودم. همه کسانی که در تلویزیون کار کرده اند این را می دانند که خیلی مهم است که در چه سریالی باشی، مربوط به کدام شبکه باشد و در چه ساعتی پخش شود و در چه فصلی سریال روی آنتن برود. همه اینها در دیده شدن موثر است. خب شبکه سه به عقیده من شبکه پرمخاطبی است. من کار مسعود کرامتی را هم خیلی دوست داشتم، اما زمان پخش مناسبی نداشت و آنطور که باید دیده نشد. به هر حال عوامل بسیاری در دیده شدن بازیگر در یک سریال نقش دارد.
 موافقم. خب از همکاری با سروش صحت بگویید و اینکه فکر می کنم نخستین بار است که با هم همکاری کردید.
– من و سروش رفاقت طولانی داریم. من گریم کار می کردم و سروش نویسنده بود. اما این سریال نخستین تجربه همکاری ما به عنوان کارگردان و بازیگر بود و کار را دوست داشتم. فضای این کار و فیلمنامه و همه چیز به طور کل خوب بود.
 فکر می کنید اتفاقی که برای محمد نادری و بهنام تشکر افتاد، برای شما و هوتن شکیبا هم رخ می دهد؟ اصولا از زمانی که سریال در بین مخاطبان جا افتاده و بیننده دارد، پیشنهادی به شما شده است که متوجه شوید کار شما هم توسط همکارانتان دیده شده است؟ چون همانطور که می دانید معمولا کارگردان ها و تهیه کننده ها کمتر مخاطب تئاتر هستند و از این رو بازیگران تئاتر را کمتر می شناسند!
– همانطور که پیش از این هم گفتم، آنچه که در کار ما کمتر اتفاق می افتد و به نوعی حلقه گمشده کار ماست، ریسک کردن است. چه در بین مدیران و چه در بین تهیه کننده ها و کارگردانها. در صورتی که یکی از لازمه های پیشرفت در این کار ریسک کردن است. در این کار هم برای من اتفاق افتاده و کارم دیده شده است.
 پیش از این کار چطور؟ پیشنهاد خوب در سینما و تلویزیون داشتید؟
– بله. اما فکر می کردم در یک زمان مناسب و با یک کار خوب باید دیده شوم. به نظر من در دوره کاری یک بازیگر،نقش های متعددی به او پیشنهاد می شود ولی معمولا در تعداد کمی از آنها در جای درست قرار می گیرد.منظورم از جای درست همه عواملی هست که در تولید یک کار سهم دارند مانند فیلم نامه،کارگردان و… من هیچ وقت سعی نکردم به هرقیمتی و هر شرایطی در آن جای درست قرار بگیرم.
 حتی در رقابتی که بین بازیگران در این عرصه وجود دارد؟
– به نظرم رقابت باید در کار و نوع کاری که می کنی و کیفیت کار باشد. لزوما زیاد جلوی چشم بودن و در کارهای متعدد حضور داشتن اتفاق خوشایندی نیست. البته که باید بازیگر را بشناسند و خوب است که دیده شود. اما همانقدر که می تواند برای بازیگر خوب باشد، می تواند مخرب هم باشد. چون ممکن است همین دیده شدن باعث شود در یک سری نقش ها کلیشه شود. من سعی کرده ام تا امروز از این موقعیت فرار کنم. در تئاتر هم سعی کردم در زمینه های مختلف فعالیت کنم. البته نمی دانم تا چه حد موفق بوده ام.
 از آنجایی که همه چیز در کشور ما برخلاف قوانین در کشورهای دیگر از جمله شرایط و ضوابط هنر است، تا به حال از اینکه سعی کردید برخلاف عده ای طبق یک اصولی در این مسیر حرکت کنید، پشیمان نشده اید؟
– من روش و اصولی که عده ای در بازیگری پیش می گیرند را رد نمی کنم. به هر حال عده ای هم وجود دارند که برخی توانایی ها در برخی زمینه ها دارند. چون اگر به جایگاهی رسیده اند، حتما شایستگی اش را داشته اند که البته ماندگار شدن خیلی مهمتر است. اما من نمی توانم بگویم که پشیمان هستم. چون هر کسی برای خودش یک اصولی دارد که بر اساس آن رفتار می کند. اما شاید می توانست اتفاق بهتری شکل بگیرد که البته بخشی از این روند در اختیار من است و من در آن تصمیم گیرنده هستم. برخی چیزها هم در حیطه اختیار من نیست . بنابراین من از روندی که در پیش گرفتم، پشیمان نیستم. اما شاید اگر می توانستم یکبار دیگر زندگی کنم و همین روحیات با تجربه فعلی را داشتم، این حرفه را برای زندگی انتخاب نمی کردم.
 پس به خاطر همین طرز تفکر است که کار صداپیشگی را هم در کنار بازیگری انتخاب کرده اید؟
– من کار صداپیشگی را هم دوست دارم. البته که وقتی کسی وارد عرصه بازیگری می شود، به شهرت و دیده شدن علاقه دارد. یعنی جزو ذات بازیگری است ولی برای من همیشه خلق یک شخصیت و زندگی کردن با آن جذاب است .
 خب حالا که بحث به اینجا کشید و وارد مقوله صداپیشگی شدیم، بگویید که قرار است «کلاه قرمزی» در نوروز ۹۷ پخش شود؟
– ما سال گذشته پیش از نوروز یک مجموعه بیست و چند قسمتی آماده کرده بودیم که تا شب عید هم ضبط داشتیم. بعد از آن هم کار جدیدی ضبط نکرده ایم. بنابراین اگر قرار باشد که نوروز ۹۷ پخش داشته باشیم، فکر می کنم همان مجموعه سال گذشته باشد که آماده پخش است.
 از سینمایی «کلاه قرمزی» هم خبر دارید؟
– فکر می کنم به اندازه ای که شما می دانید من هم بدانم (با خنده).
 کلاه قرمزی و پسرخاله دو عروسک دوست داشتنی و ماندگاری هستند که به شخصیت های محبوبی بین همه اعضای خانواده تبدیل شدند. اما در کنار آنها عروسک های بسیاری هم آمدند و ماندگار شدند. از جمله «جیگر» که شما صداپیشه آن هستید. فکر می کنید دلیل این ماندگاری چیست؟
– من فکرمی کنم این موفقیت را مدیون هوش سازنده هایش هستند. یعنی آقای طهماسب و آقای جبلی آدم های حرفه ای هستند و مخاطب را می شناسند و با سلیقه مردم آشنا هستند. ضمن اینکه از توانایی های صداپیشه ها هم مطلع هستند و به عنوان مثال شناخت دقیقی از کاظم سیاحی دارند. چون اگر راهنما و لیدر خوب بالای سر آدم باشد، خودش هم توانایی داشته باشد قطعا به نتیجه خوبی دست پیدا می کند. از همه مهمتر اینکه همه این عروسک هایی که در کنار کلاه قرمزی و پسرخاله قرار دارند، خوب بودن و دیده شدنشان را مدیون کلاه قرمزی و پسرخاله و آقای مجری هستند. چون اگر کلاه قرمزی محبوب و دوست داشتنی نبود، عروسک های دیگر هم تا این حد ماندگار نمی شدند. چون خیلی ها با این عروسک بزرگ شدند و با او خاطره دارند. در درجه اول مدیون این سه شخصیت هستند و بعد براساس توانایی خودشان همه چیز ادامه پیدا می کند. اینکه بتوانند موفق باشند و مخاطب را جذب کنند یا نه به خودشان برمی گردد.
 شاید خیلی ها این سوال را از شما پرسیده باشند که شما در این مجموعه بداهه گویی می کنید و یا نویسنده متن را در اختیار شما قرار می دهد و طبق آن صحبت می کنید؟
– بله اتفاقا خیلی در این زمینه گفته می شود. در پاسخ به سوال شما من هم می توانم بگویم که متن داریم و هم می توانم بگویم که متن نداریم. چون چیزی جلوی ما برای گفتن نیست. اما ما پیش از شروع ضبط سه ماه تمرین می کنیم که روی کاراکترها حرف زده می شود و تمرین می شود. اینکه وقتی موضوعی مطرح می شود، هر کدام از عروسک ها از زاویه دید خودشان به آن موضوع نگاه می کنند. بنابراین زمانی که کار آغاز می شود، هر کدام از این شخصیت ها درباره موضوعی که مطرح می شود، عکس العمل از خود نشان می دهند. به عنوان مثال وقتی یک شکلات روی میز قرار می گیرد، هر کدام از این عروسک ها چه ری اکشنی دارند. بنابراین ما همه چیز را مدیون تمرین های پیش از ضبط هستیم.
 پس می توان گفت که هر کدام از صداپیشه ها عروسک خودش را به نوعی کارگردانی می کند و رمز موفقیت این تیم، کارگروهی است؟
– حتما همین طور است. همه بچه هایی که سر این کار هستند تک تک آدم های با استعداد و توانمندی هستند که راهنمای خوبی هم دارند . به همین دلیل سالهاست که این مجموعه یکی از موفق ترین مجموعه های عروسکی است.
 بهادر مالکی که در این مجموعه صداپیشه «فامیل دور» است، معمولا در کارهایی که بازی می کند بیشتر او را با صدایش می شناسند. شما در سریال «لیسانسه ها» چقدر صدایتان را کنترل می کردید که در لحظاتی که اوج می گرفتید، صدایتان یادآور «جیگر» نباشد؟
– یکی از ماجراهای اساسی ام در سریال همین بود که سعی می کردم صدایم شبیه به جیگر نشود. همیشه حواسم در کارهایی که بازی می کنم به این موضوع هست.
 شما به جز «شهر موش ها» و «کلاه قرمزی» در زمینه صداپیشگی با چه گروه هایی کار کرده اید؟
– من در کارهای دیگر هم صداپیشگی کردم، اما همان تفکری که برای بازیگری دارم، در زمینه صداپیشگی هم دارم و کاری که انجام می دهم برایم مهم است. من در مجموعه «شکرستان» هم سال گذشته کار کردم و سه کاراکتر می گفتم.
 فکر می کنم انیمیشن این مجموعه جذاب تر از عروسکی آن بود. نظر شما در این باره چیست؟
– به نظر من این نوع کارهای در تداومش موفق تر است. پخش «شکرستان» باید ادامه پیدا می کرد تا بتواند به آن موفقیتی که باید دست پیدا کند. الیته که معتقدم انیمیشن آن کار بسیار ویژه ای بود که خودم هم دنبال می کردم. اما عروسکی اش هم کار خوبی بود. گرچه خودم هم نقد هایی به کار دارم. اما مشکل بودجه باعث شد که ادامه پیدا نکند و ماجرای پرداخت دستمزدها.
 شما هم از این مجموعه طلبکار هستید؟
– البته که من هم طلب دارم.
 اتفاقا یکی از معضلات سینما و تلویزیون ما همین مسئله است و عوامل و به خصوص بازیگران از این اتفاق گله مند هستند که دستمزدها طبق قرارداد پرداخت نمی شود و به تعویق می افتد.
– اتفاق بدی که پیش آمده این است که از یک جایی به بعد آدم ها نگاهشان به عواملی که در این حرفه کار می کنند، یعنی تهیه کننده ها، مدیران سازمان و یا هر کسی که باید به نوعی دستمزد عوامل را پرداخت کنند، فکر می کنند که ما شغل و منبع درآمد دیگری داریم و صرف سرگرمی در این زمینه کار می کنیم! مگر امکان دارد که همین آدمها به کارگری که برای رنگ زدن و یا هر کار دیگری وارد خانه شان شده دستمزدشان را پرداخت نکنند؟
 خب به همین دلیل است که برخی از بازیگران پس از اینکه در یک کاری راکورد دارند، تا پرداخت دستمزد کامل مقابل دوربین نمی روند!
– بله به همین دلیل چنین برخوردهایی در بعضی کارهای می شود که به هر حال حق دارند. این هم به نوعی شغل ماست و برای کاری که انجام می دهیم باید پول بگیریم. اما متاسفانه برخی از این آقایان به تعهداتشان عمل نمی کنند. مگر امکان دارد که مدیر سازمان آخر ماه حقوقش را دریافت نکند؟! کسی می تواند به ایشان بگوید که ببخشید فعلا بودجه نداریم نمی توانیم حقوق بدهیم؟! البته این اتفاق به همه جا سرایت کرده است. در سینما، تئاتر و تلویزیون شرایط به همین شکل است.

اشتراک گذاری در:

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Solve : *
1 + 6 =