گذری بر چند سریال آپارتمانی تلویزیون در سالهای دور و نزدیک

«عمودی ها» یا از دست رفته ها

گروه تلویزیون: این روزها سریال «عمودی ها» در زمانی خارج از نُُرم معمول کنداکتور سریال ها روی آنتن شبکه۳ است، مجموعه ای که مشخصاً در زمان ثابت پخش سریال زیر سایه «لیسانسه ها» قرار گرفت و البته شاید مدیران شبکه۳ به دلایل فنی این مجموعه را در زمانی غیر از پیک روی آنتن بردند تا این سریال خیلی هم دیده نشود.
پرداختن به موضوعات مرتبط با آپارتمان نشینی همیشه جذاب و جالب بوده است. سریال های مختلفی در این ساختار ساخته شده است که اتفاقاً با توجه به موضوع روز و جذابش مورد توجه مخاطب هم قرار گرفته است. سریال «عمودی ها» قرار است به اتفاقات مرسوم زندگی آپارتمان نشینی بپردازد و در واقع روابط انسانها در میزانسنی نزدیک سوژه یک درام باشد. در اینکه سریال های آپارتمانی و قرار گرفتن چندین خانواده با تعاریف مختلف در کنار یکدیگر پر از سوژه های جذاب و موضوعات جالب مبتلا به در آپارتمان است که بگذریم به این نکته می رسیم که پیدا کردن این دست سوژه ها و موضوعات کار مشکلی است؟ محدودیت و ممیزی تلویزیونی دارد، که ندارد! در دسترس نیست و نیاز به تحقیق وسیع دارد؟ که ندارد!
اینکه چند خانواده با چند فرهنگ مختلف در نزدیک ترین حالت کنار هم زندگی کنند و نتوانند تعاریف هم را از زندگی درک کنند خط و ربط جذابی است که می تواند با طراحی کاراکترهای جذاب حاوی قصه هایی پر و پیمان باشد. قبل از اینکه سریال «عمودی ها» را مورد بررسی قرار بدهیم به تعدادی از مجموعه های آپارتمانی که در سالهای گذشته روی آنتن رفته اند گذری خواهیم داشت:

 سریال «آپارتمان»
سریال «آپارتمان» به کارگردانی اصغر هاشمی که تعداد زیادی از بازیگران چهره امروز و دیروز سینما و تلویزیون برایش بازی کردند آن مجموعه را فرهاد توحیدی در سال ۷۱-۷۲ نوشته بود و انصافاً بهترین سوژه ها در زندگی آپارتمان نشینی مدنظر نویسنده بود. به رغم اینکه در آن سالها آپارتمان نشینی مانند امروز همه جا گیر نشده بود اما تفاوت شخصیت ها و رنگ و لعاب کاراکترها در موقعیت های متفاوتی که در سریال ایجاد شده بود آن مجموعه را به اثری ماندگار تبدیل کرد. این سریال سال ۷۱-۷۲ روی آنتن شبکه یک سیما رفت و بعدها از شبکه آی فیلم نیز پخش شد. جالب است که این سریال در ۱۲ قسمت تولید شده بود.
در خلاصه داستان این سریال آمده است: یک پزشک و یک پرستار، علاوه بر آنکه در یک بیمارستان همکار هستند، در یک مجتمع مسکونی در همسایگی هم زندگی می‌کنند و اندکی بعد، تصمیم می‌گیرند با یکدیگر ازدواج کنند. در شب عروسی، داماد در مراسم حاضر نمی‌شود و این موضوع، علاوه بر نگرانی و اضطراب، زمینه‌ساز بروز اختلاف و سوءتفاهم میان دو خانواده نیز می‌گردد. مشکلات بوجود آمده، بهانه‌ای برای نزدیک شدن به روابط خانوادگی سایر ساکنان مجتمع مسکونی و همسایگان می‌شود. در سیر موازی ماجراها، وقایع مجزا و طنزآمیزی از روابط افراد و خانواده‌های ساکن در مجتمع به تصویر کشیده می‌شود. در پایان، پرده از دلیل واقعیِ غیبتِ ناگهانیِ پزشک، برداشته می‌شود و ازدواج به خوبی و خوشی انجام می‌شود.
جمشید اسماعیل‌خانی، پرویز پرستویی، فاطمه گودرزی، حمیده خیرآبادی، افسانه چهره‌آزاد، امین تارخ، حمید جبلی، رضا کیانیان، آتیلا پسیانی، حمید لولایی، جلیل فرجاد، بیوک میرزایی، شهره لرستانی، آزیتا حاجیان، ثریا حکمت، رسول نجفیان، نیکو خردمند، محبوبه مقبلی، مریم هژیروند، امین حیایی، اسدالله یکتا، مرتضی ضرابی، محمدرضا حقگو، غلامرضا طباطبایی، معصومه تقی‌پور، پرویز شاهین‌خو، محمد ابهری، علی زاهدی، فاطمه طاهری، حمید طاعتی، بهرام شاه‌محمدلو، سهیلا رضوی.
 سریال «همسایه ها»
محمدحسین لطیفی سریال «همسایه ها» را به قلم حسین پاکدل حوالی سال ۷۹ روی آنتن شبکه۳ برد. در این مجموعه هم بازیگران صاحب نامی چون علی نصیریان، محمدرضا شریفی نیا، امین حیایی، گوهر خیراندیش و… بازی داشته اند. جنس شخصیت ها در این سریال کمی متفاوت تر از دیگر مجموعه های آپارتمانی بود. پاکدل این سریال را با پرداختن به تفاوت شخصیت ها در کنار موقعیت ها یک آپارتمان طراحی کرده بود و این نگاه باعث شده بود تا علاوه بر اتفاقات مرسوم در زندگی کنار هم ما تفاوت های رفتاری شخصیت ها را نیز در دل این سریال ببینیم و در واقع موقعیت ها براساس جهان بینی آدم های خاص قصه بوجود می آید و اتفاقات رخ داده کمتر دستمایه سریال ها بود. سریال «همسایه ها» را لطیفی با فرمولی نزدیک به زندگی مستند کارگردانی کرده بود و به همین دلیل در زمان پخش با استقبال بسیار زیاد مخاطبان روبرو شد. چند خانواده در ساختمان آقای فردوس ساکن هستند، او خارج از کشور زندگی می کند و بازگشت صاحب خانه به ایران راه انداز قصه سریال است.
هنرمندانی چون علی نصیریان، گوهر خیراندیش، امین حیایی، رامین پرچمی، کمند امیرسلیمانی، کیهان ملکی، فلورا سام، محمدرضا شریفی‌نیا، عاطفه رضوی، حسین پناهی در آن بازی کرده‌اند.
 سریال «زیر آسمان شهر»
سریال «زیر آسمان شهر» مجموعه محبوب زمان خود بود که اتفاقاً جذابیت آن سریال برای مخاطب باعث شد که ساخت آن به فصل های بعدی بکشد و البته به رغم حضور اکبر عبدی در فصل پایانی، اقبال و محبوبیت خود را از دست داد تا مهران غفوریان از ساخت فصل پایانی دل چندان خوشی نداشته باشد. سریال «زیر آسمان شهر» قرار است در فصل جدید توسط مهران غفوریان و این بار به تهیه کنندگی مهران مهام تولید شود و اگر این اتفاق رخ بدهد و غفوریان بتواند تمام بازیگران آن مجموعه را کنار هم جمع کند قطع به یقین آن مجموعه طنز نوستالیژیک هنوز هم مخاطبان خودش را خواهد داشت. یک صمیمت ویژه در بین شخصیت های سریال «زیر آسمان شهر» محسوس بود که عامل موفقیت این مجموعه در زمان پخش شد. سریال «زیر آسمان شهر» از سال ۱۳۸۰ روی آنتن شبکه۳ رفت و به دلیل پخش موفق، توانست به فصل دوم برسد و در سری دوم با حضور یک خانواده جدید (برزو ارجمند و شهرزاد جواهری) به روی آنتن رفت.
کیومرث ملک مطیعی از ابتدای سری اول به شخصیت‌های سریال پیوست و نقش پدربزرگ دکتر مهرتاش سرایدار را بازی کرد که در سومین قسمت حضورش تو سریال با خانم فرامرزی (ملکه رنجبر) ازدواج کرد.
همچنین، به دلیل اینکه از یوسف تیموری برای حضور در فیلم دختر شیرینی فروش دعوت شده بود، مجید صالحی نقش فولاد را بازی کرد.
سریال زیر آسمان شهر آخرین تجربه کامران ملک مطیعی پیش از ممنوع التصویر شدن (که آن هم به خاطر دلایل نامعلوم انجام شد) در ایران بود اما در سری دوم با اینکه وی جلوی دوربین حاضر نشد اما بارها در سری دوم از وی، دکتر سرایدار و پسرش ارژنگ یاد شد.
بعد از سری دوم سریال، در سال ۱۳۸۱ سری سوم سریال با حضور تیم کاملاً جدیدی به روی آنتن رفت اما نسبت به سری‌های پیشین ضعیف تر بود! در این سری، اکبر عبدی، رضا ژیان، بیژن بنفشه‌خواه، رامین ناصر نصیر و ساناز سماواتی به باقی ماندگان سری‌های قبل یعنی مهران غفوریان، حمید لولایی و ملکه رنجبر بودند.
این سریال یکی از آخرین کارهای رضا ژیان پیش از درگذشت او بود.
طبق گفته مهران غفوریان در نمایش دورهمی سری چهارم زیر آسمان شهر با همکاری رضا عطاران و سیروس میمنت و تیم بازیگری حمید لولایی، یوسف تیموری، ملکه رنجبر درحال ساخت است.
در این سریال، در قالب روایتی طنز، زندگی قشرهای مختلف شهر در کنار یکدیگر به تصویر کشیده شده است. تمام داستان در یک آپارتمان می‌گذرد که چند همسایه در آن زندگی می‌کنند؛ از جمله یک دکتر و پسرش، زن و شوهری جوان و پیرزنی تنها.
نقش‌های اصلی؛ حمید لولایی در نفش خشایار مستوفی، سرایدار ساختمان، مهران غفوریان در نفش بهروز پیرپکاجکی، همسایه طبقه اول ساختمان، معروف به بهروز خالی‌بند، کامران ملک مطیعی در نقش دکتر مهرتاش سرایدار، همسایه طبقه دوم (سری اول)، ملکه رنجبر در نقش مهتاج فرامرزی، خانم فرامرزی، همسایه طبقه آخر، نصرالله رادش در نقش برزو ضیغمی، برادر زن بهروز (سری اول)، یوسف تیموری در نقش فولاد پسر خشایار مستوفی (سری اول)، آرام جعفری در نقش فریده، دختر خانم فرامرزی (سری اول )، معصومه کریمی در نقش سارا، خواهر برزو و همسر بهروز( سری اول)، اشکان اشتیاق در نقش ارژنگ، پسر دکتر مهرتاش سرایدار( سری اول )، کیومرث ملک مطیعی در نقش غلام سرایدار، پدربزرگ دکتر مهرتاش سرایدار و شوهر خانم فرامرزی، معروف به غلام شیش‌لول‌بند، برزو ارجمند در نقش جواد سرایدار، برادرزاده دکتر مهرتاش سرایدار (سری اول) و در نقش وحید شیری مستأجر دکتر سرایدار (سری دوم)، شهرزاد جواهری در نقش سحر خانم (همسر وحید شیری) (سری دوم)، پرستو صالحی در نقش بهناز پیرپکاجکی، خواهر بهروز (سری دوم )، مینا بویوک جعفرزاده در نقش مادر بهروز (سری دوم )، مجید صالحی در نقش فولاد که در سری دوم جایگزین یوسف تیموری در این نقش شد (سری دوم)، اکبر عبدی در نقش عموی بهروز (سری سوم).
 سریال «ساختمان ۸۵»
سریال «ساختمان ۸۵» را مهدی فخیم زاده در فضایی خاص از سری مدل های آپارتمان نشینی کارگردانی کرد، نام اول این سریال «قتل در ساختمان ۸۵» بود و قرار بود ساختمانی با شخصیت های خاص و البته اتفاقات جنایی دستمایه کار باشد. این مجموعه را باید متفاوت ترین کار کارنامه مهدی فخیم زاده که اصولاً اکت و حرکت و ریتم در آن حرف اول را می زند قلمداد کرد، این مجموعه بیشتر فضای جنایی داشت و در زمان پخش هم مورد استقبال قرار گرفت. اعضای «ساختمان۸۵» هر کدام دارای نکاتی خاص بودند که حاصل آن قصه این مجموعه تلویزیونی را رقم زد. در این مجموعه بازیگران ذیل حضور داشتند: مهدی فخیم زاده، محمود پاک نیت، رویا نونهالی، انوشیروان فاطمی، لیلا برخورداری، عمار تفتی، امیررضا دلاوری، نفیسه روشن، لیدا عباسی، آشا محرابی، مهدی میامی، محسن افشانی، بهرام ابراهیمی، اردشیر تفتی، ساعد هدایتی، معصومه بافنده.
 سریال «خانه اجاره ای»
سریال «خانه اجاره ای» آنطور که حدس زده می شد از آب در نیامد، عجیب بود با وجود آنکه متریال لازم بر ساخت یک سریال جذاب وجود داشت با این حال مجموعه نگرفت و مخاطبش را جذب نکرد.
«خانه اجاره ای» در قدم اول مشکل فیلمنامه داشت، در واقع سوژه های جذابی در این مجموعه و در هر قسمت روی آنتن نرفت. در این مجموعه طنز نود قسمتی که سال ۹۰ روی آنتن شبکه ۳ رفت بازیگرانی چون مهران غفوریان، ارژنگ امیرفضلی، بیژن بنفشه‌خواه، امیر کاظمی، نادر سلیمانی، نصرالله رادش، حمید لولایی و بهنوش بختیاری بازی می کردند. کارگردانی سری اول این سریال به عهده رامین ناصرنصیر بود که در ادامه راه، از ساخت سریال انصراف داد و کارگردانی سری دوم آنرا شاهد احمدلو به عهده گرفت. این مجموعه در نود قسمت چهل دقیقه‌ای از شبکه سه سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش می‌شود. محمد کاشانی و حمید رحیمی‌نادی تهیه‌کنندگی «خانه اجاره‌ای» را بر عهده دارند و نویسندگانی چون پریسا شمس، جمیله دارالشفایی، محمدرضا عرفانی، حمید برزگر و پوریا کاکاوند با کوروش نریمانی در نگارش فیلمنامه همکاری داشته‌اند. مجموعه براساس طرحی از خشایار الوند ساخته شد.
داستان‌های این سریال در یک مجموعه مسکونی که چند خانواده مختلف با مختصات و ویژگی‌های خاص خود زندگی می‌کنند، اتفاق می‌افتد. زندگی هر کدام از خانواده‌های این مجتمع، تحت تاثیر ماجراهای روزمره قرار می‌گیرد که اگرچه وقوع‌شان دور از ذهن نیست، اما تبعاتی دارد که فضایی شیرین و طنزآلود پدید می‌آورد.
بازیگران: خانواده انبارلویی؛ مهران غفوریان درنقش سامان انبارلویی، شهین تسلیمی درنقش ثریا، مادر سامان، امیر کاظمی درنقش پدرام انبارلویی، غزاله جزایری درنقش غزاله انبارلویی(سری اول)، رابعه مدنی درنقش مامان اختر، مادربزرگ سامان(سری اول).
خانواده غریب؛ نعیمه نظام‌دوست درنقش فیروزه غریب، سوزان عزیزی درنقش فرزانه غریب(سری اول).
خانواده قوامی؛ حمید لولایی در نقش کسری قوامی(سری دوم)، بهنوش بختیاری در نقش مرجان قوامی(سری دوم).
خانواده برادران؛ آرش نوذری درنقش جهان، بهشاد مختاری در نقش جمال، حمید لیقوانی در نقش جلال(سری اول)، فریده دریامج در نقش مادر (سری اول).
دیگران: ارژنگ امیرفضلی درنقش سعیدی(سری اول)، بیژن بنفشه‌خواه درنقش سپهر(سری اول)، نادر سلیمانی درنقش مراد(سری اول)، سینا رازانی در نقش فرشید(سری اول)، عباس جمشیدی فر در نقش بابک برزی(سری دوم)، اشکان اشتیاق در نقش بردیا پیته ور(سری دوم)، پروین قائم مقامی در نقش ملیسا خانم(سری دوم).
 سریال «تهران پلاک یک»
سریال «تهران پلاک یک» را مهدی مظلومی برای شبکه۵ در سال ۱۳۹۱ کارگردانی کرد. فرهاد فرج نظام تهیه کننده سریال «عمودی ها» آن مجموعه را برای شبکه۵ تهیه کرد که البته ابتدا نام آن «مجتمع مسکونی دلنواز» بود که با مشکلات مالی رو به رو شد و حمایت همراه اول از مجموعه باعث شد نام «تهران پلاک یک» برای این سریال در نظر گرفته شود. این سریال را رضا مقصودی نوشت و بازیگرانی چون علیرضا خمسه، اشکان خطیبی، ارژنگ امیرفضلی، داریوش مودبیان، مهتاج نجومی، ناهید مسلمی، شهرزاد عبدالمجید، مرضیه صدرایی و… در آن ایفای نقش کردند.
این مجموعه در ۳۰ قسمت ۴۰ دقیقه‌ای به صورت اپیزودیک تهیه شد. موسیقی تیتراژ این مجموعه توسط بهنام علمشاهی اجرا شده است.
در هر قسمت این مجموعه به یکی از موضوعات و مشکلات آپارتمانی نشینی از جمله شارژ ماهیانه، مشاعات آپارتمان، زباله، پارکینگ، انباری، صدای مزاحم و… می‌پردازد.
 سریال «همسایه ها»
سریال «همسایه ها» را آرش معیریان کلید زد و خیلی زود به دلیل شکستگی پا از پروژه جدا شد تا مهران غفوریان یک بار دیگر شانس کارگردانی یک سریال آپارتمانی را امتحان کند. سریال «همسایه ها» ابتدا از شبکه دو روی آنتن رفت و بعد از مدتی به صلاحدید مدیران شبکه دو از کنداکتور شبکه دو خارج و در شبکه نسیم پخش شد. سریال «همسایه ها» از داستانی اپیزودیک که در هر نوبت ماجرایی را دنبال می کرد تشکیل شده بود برخی از داستان ها جذاب و پرکشش بودند برخی مایه لازم برای یک قصه جذاب و مفرح را با خود نداشتند، در برخی از لحظات سریال به لطف بازی بازیگران طناز و دوست داشتنی از آب در می آمد و در برخی قسمت ها هم نه، واقعیت این است که سریال «همسایه ها» و پتانسیل یک فضای آپارتمانی می توانست جذاب و جالب از آب در آید اما این اتفاق آنطور که حتی سازندگان و علیرضا سبط احمدی تهیه کننده مجموعه هم حدس می زد رخ نداد تا کم کم با اضافه شدن چند داستان جذاب کار سریال به جایی برسد که بتواند مخاطب شبکه نسیم را درگیر خود کند.
در خلاصه داستان سریال «همسایه ها» آمده است: میلاد و مادرش به تهران آمده اند و قرار است صاحب ساختمان یاس که یکی از دوستان میلاد است دفتری را به او برای پخش محصولات تولیدی شان اجاره دهد. دیگر اجاره نشینان ساختمان که مشاغلی همچون خدمات مجالس، وکالت، سایت خبری، ماهنامه و… دارند چون در ابتدا فکر می کنند مستاجران جدید قرار است جایگزین آنها شوند تلاش می کنند به نوعی خود را در ساختمان حفظ کنند، اما در نهایت، میلاد و مادرش در اتاقی روی پشت بام ساکن می شوند و باقی ساکنین در دفاتر خود باقی می مانند. ماجراهای همسایه های ساختمان یاس با ورود میلاد و مادرش شروع می شود.
اسامی و نقش های بازیگران سریال «همسایه ها»: جواد رضویان (کاووس)، مهران غفوریان (بیگی)، سیروس گرجستانی (پرویز)، بهاره رهنما (خانم تمدن)، اصغر سمسارزاده (آقای تمدن)، محمود جعفری (دیباج)، نعیمه نظام دوست (کمندانی)، آرام جعفری (فرناز)، سمانه پاکدل (گلناز)، مجید یاسر (سامان)، حسین سلیمانی (میلاد)، پوراندخت مهیمن (کوشکی)، مسعود چوبین (رحمان)، طیبه دوست (راستین)، النازحسینی (راد)، امیدعلومی (شایان)، کاظم افرندنیا (افشار).
 سریال «هیأت مدیره»
شبکه ۵ امسال سریال «هیأت مدیره» را در فضایی آپارتمانی به کارگردانی مازیار میری کلید زده است. این سریال قصه زوج جوانی است که با نقل مکان به ساختمانی جدید درگیر داستان هایی می شوند که باید در آینده دید این سریال آپارتمانی می تواند در موقعیت پر از قصه و ماجرا، جذاب و گیرا از آب درآید یا خیر؟!
احسان کرمی، حدیث میرامینی، الیکا عبدالرزاقی، فرید سجاد حسینی، امیر دلاوری، لیلی رشیدی، ثریا قاسمی، کمند امیرسلیمانی، مریم امیرجلالی، ناهید مسلمی و… بازیگران اصلی این سریال هستند.
و اما سریال «عمودی ها»
سریال «عمودی ها» از بازیگران چهره چندانی برخوردار نیست و اصولاً از جنس و جمال مشخص است که سریال گرانی از آب در نیامده است، لوکیشن محدود، بازیگران متوسط و فضایی معمولی حاکم بر مجموعه فعلی شبکه ۳ است و عملاً مشخص است تیم تولید قرار را بر این گذاشته اند که سریال براساس قصه های خاص مخاطب را جذب کند، به هر حال فراموش نکنیم فضای آپارتمانی و قصه های رخ داده میان اعضای خانواده ها آنقدر دردسترس عموم است که نویسندگان باید با اطلاع از حال و احوال موجود در روابط آپارتمانی قصه سریال شان را شکل دهند. به هر حال زندگی افراد مختلف در کنار هم با خلق و خوی متفاوت، با جهان بینی مختلف و تعاریف گوناگون از زندگی شهرنشینی باعث ایجاد چلنج هایی می شود که می توان آن را دستمایه یک سریال جذاب، طناز و البته منتقد قرار داد. این در حالی است که سریال «عمودی ها» تا امروز که قسمت های ابتدایی اش روی آنتن است. داستان چشمگیر و خاصی رو نکرده است باید دید در ادامه آیا سریال «عمودی ها» قدرت این را دارد که مخاطبش را در ساعتی غیر از پیک درگیر کند. سریال «عمودی ها» اگر چه از بازیگران ناآشنا استفاده کرده اما می تواند با چند قصه ویژه و ملتهب آپارتمانی به سرعت جای خود را باز کند… .

اشتراک گذاری در:

نظرات 1
  1. سلام اگراین سریال درساعات خوبی پخش می شدمسلما طرفداران خاص خود راپیدامی کرد درضمن تیتراژپایانی بسیارزیبا هدفمندانتخاب گردیده است

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *