گزارش بانی فیلم از چگونگی بهره گیری از دوقلوها در آثار نمایشی

این دو نفر از آنچه در تلویزیون می‌بینید، به هم شبیه‌ترند!

بانی فیلم – گروه تلویزیون؛ زینب علیپور: یکی از اتفاقات جالب و جذابی که می تواند در فیلمها و سریالها بیفتد، حضور بازیگران دوقلو است که به جذابیت یک کار تا حدودی می افزاید. از طرفی در برخی کارهای سینمایی و تلویزیونی و با توجه به مبنای داستان فیلمنامه یک بازیگر ناچار است که دو نقش را خودش بازی کند و از این نظر انرژی زیادی را صرف بازیگری می کند. با این حال کمتر فیلمنامه ای در این زمینه نوشته و ساخته می شود که شرایط حضور برای دوقلوها را در کار مهیا کند. این در حالی است که می توان برای کارهایی نظیر سریال «تعبیر وارونه یک رویا» که این اواخر پخش شد، بازیگران دوقلو را تربیت کرده تا برای چنین نقشهایی از آنها در کار استفاده کرد تا کارگردان ناچار نباشد که از یک بازیگر برای دو نقش استفاده کند و یا از جلوه های ویژه برای کار بهره بگیرد. البته چند سالی است که در ایران موسسه ای بنا شده که در آن دوقلوها مراجعه کرده و آمار نسبتا دقیقی با این کار از دوقلوهای ایرانی می توان داشت و در هنگام نیاز به آنجا مراجعه کرد. اما فقط در دهه 70 سه فیلم در سینما ساخته شد که در آنها از بازیگران دوقلو دعوت به همکاری شد. فیلم «دو نیمه سیب» به کارگردانی کیانوش عیاری که در سال 1370 ساخته شد و در آن فیلم لیلا و زهرا مصدقی ایفای نقش کردند. پس از آن یکی از همان دوقلوها در سال بعد در فیلم «دو روی سکه» به کارگردانی محمد متوسلانی هم حضور پیدا کرد. در کنار این دو در سال 1374 کیومرث پوراحمد نیز برای فیلم «خواهران غریب» از دو قلوهایی به نام الهام و الهه علیاری دعوت به همکاری کرد. اما این چهار بازیگر به دلایلی نا مشخص نتوانستند این حرفه را ادامه دهند. گرچه لیلا مصدقی بعد از دو فیلمی که بازی کرد، در فیلم سینمایی «تحفه هند» هم ایفای نقش کرد. در طول این سالها نه در سینما و نه در تلویزیون شاهد حضور جدی و مداوم بازیگران دوقلو نبودیم. تا اینکه فصل اول سریال «پایتخت» ساخته و پخش شد و سارا و نیکا فرقانی اصل در نقش دختران ریما رامین فر و محسن تنابنده حضور پیدا کردند. در ادامه و فصلهای بعدی این مجموعه دوقلوی دیگری به این کار اضافه شدند. مصطفی و مجتبی بلا حبشی که نقش رحمان و رحیم را در این سریال بازی کردند.
اما نکته جالب این مجموعه فصل چهارم «پایتخت» بود که به دلیل اینکه سارا و نیکا خارج از کشور سکونت داشتند، امکان حضور آنها در فصل آخر این سریال مهیا نبود و کارگردان قصد داشت تا از دوقلوهای دیگری در فصل چهارم سریال استفاده کند. فراخوان نیز در این باره منتشر شد تا دوقلوهایی که سنشان نزدیک به سارا و نیکا هستند، برای گزینش به گروه تولید مراجعه کنند. اما در نهایت همان دوقلوها نقش خود را بازی کردند.
این اواخر در سریال «آقا و خانم سنگی» که از مدتی قبل روی آنتن است نیز بازیگر همسان دوقلو حضور داشته و نقش دو دانشجو را بازی کرده اند.
از این رو بد نیست که مدیریت و برنامه ریزی درستی در این زمینه شود تا در صورت لزوم بتوان از بازیگران دوقلو در کارها استفاده کرد تا از این طریق هم نیروی جدید و تازه نفس وارد سینما و تلویزیون شود و هم به جذابیت کارها افزوده شود.
متوسلانی: ما در همه چیز محدودیت داریم

محمد متوسلانی که این اواخر سریال «گاهی به پشت سر نگاه کن»را روی آنتن داشت، برای فیلم «دو روی سکه» از لیلا مصدقی یکی از دوقلوهای بازیگر در فیلم استفاده کرد. وی در این باره به بانی فیلم می گوید: به طور کلی ما در ساخت آثار نمایشی و استفاده از همه چیز محدودیت های بسیاری داریم. نبود بازیگران دوقلو نیز یکی از این کمبودهاست. به خصوص دوقلوهای همسان که در عرصه بازیگری بسیار حضور مفیدی خواهند داشت. وی همچنین ادامه می دهد: مسئله مهم این است که دوقلوهای ایرانی خودشان چندان تمایلی به بازیگری نشان نمی دهند. در غیر این صورت حتما به کلاسهای بازیگری مراجعه کرده و به هر نحوی که شده در این عرصه حضور پیدا می کردند. متوسلانی همچنین درباره محدودیتی که در این زمینه وجود دارد و به عنوان مثال در سریال «تعبیر وارونه یک رویا» بازیگر ناچار بود که دو نقش را خودش بازی کند، عنوان می کند: من در جریان کار آقای جیرانی نیستم. اما احتمالا به دلیل همین محدودیت ها نتوانستند بازیگر دوقلوی مناسب برای نقشی که در نظر داشتند و با همان سن پیدا کنند. به همین دلیل از یک بازیگر در کار استفاده کردند. وی همچنین درباره اینکه یکی از دلایل این محدودیتها عدم تمایل کارگردانان به حضورشان در سینما و تلویزیون است، توضیح می دهد: به ندرت این اتفاق می افتد که کارگردان به سراغ کسی برود. حتی در سینمای آمریکا نیز کمتر بازیگری اینگونه وارد عرصه بازیگری شده است. معمولا افراد علاقه مند به بازیگری به کلاس ها و آموزشگاه ها مراجعه کرده و یا در زمینه تئاتر فعالیت می کنند و بعد وارد این حرفه شده و به سینما نفوذ می کنند. اما در کشور ما گاهی پیش آمده که کارگردان به صورت اتفاقی کسی را وارد این حرفه کرده است. بنابراین اگر ما در سینما و تلویزیون محدودیت بازیگران دوقلو را داریم، به این دلیل است که خودشان علاقه ای به ورود به این عرصه ندارند.
احمدلو: حضور دوقلوها در آثار نمایشی بستگی به ظرفیتهای داستانی دارد

شاهد احمدلو کارگردانی که این روزها سریال «آقا و خانم سنگی» را روی آنتن دارد، در این باره به بانی فیلم می گوید: دوقلوهایی که در سریال من بازی کرده اند، در فیلم «پسرها سرباز به دنیا نمی آیند» برای نخستین بار حضور پیدا کرده و سکانسهاس کوتاهی در آن فیلم داشتند. بعد از آن هم تجربه بازی در تله فیلم و سریال را داشتند. تا اینکه توانستند اعتماد من را جلب کرده و در این سریال نقش مهمتری را بازی کنند. وی همچنین ادامه می دهد: به هر حال حضور بازیگران دوقلو در سینما و تلویزیون بستگی به ظرفیت های داستانی دارد. ممکن است که در طول این سالها فضای کار چندان مناسب نبوده و شرایط مهیا نبوده تا از دوقلوها در کار استفاده شود. اما اصولا یکی از علاقه مندیهای من در کارها همین نکته بوده و در بیشتر کارهای من هم حضور داشتند. وی در پایان نیز عنوان می کند:مهمترین دلیل عدم حضور دوقلوها شاید میزان علاقه خودشان به بازیگری بوده است.  البته در کنار علاقه آنها سینما هم باید آنها را بخواهد و تحویل بگیرد و این نیاز را در خود داشته باشد. وگرنه صرفا علاقه به بازیگری دلیلی برای حضور نخواهد بود.